O'ZBEK TILIDA QO'SHMA GAP HAQIDAGI UMUMIY QARASHLAR VA QO'SHMA GAP TURLARI
Keywords:
Qo‘shma gap, sintaksis, teng bog‘lovchili qo‘shma gap, ergash gapli qo‘shma gap, bog‘lovchisiz qo‘shma gap, grammatik munosabat, sintaktik birlik, o‘zbek tilshunosligi.Abstract
Mazkur tezisda o‘zbek tilshunosligida qo‘shma gaplarning o‘rganilishi, ular haqidagi umumiy nazariy qarashlar hamda qo‘shma gaplarning turlari yoritiladi. Qo‘shma gap sintaksisning muhim birliklaridan biri bo‘lib, ikki yoki undan ortiq sodda gaplarning mazmun va grammatik jihatdan o‘zaro bog‘lanishi asosida hosil bo‘ladi. Tadqiqotda qo‘shma gaplarning tuzilish xususiyatlari, tarkibiy qismlarining o‘zaro munosabati va bog‘lanish usullari tahlil qilinadi.Shuningdek, qo‘shma gaplarning teng bog‘lovchili qo‘shma gap, ergash gapli qo‘shma gap va bog‘lovchisiz qo‘shma gap kabi asosiy turlari ilmiy manbalar asosida tavsiflanadi. Har bir turning grammatik belgilari, semantik xususiyatlari hamda nutqdagi vazifasi misollar yordamida izohlanadi. Qo‘shma gaplarning mazmunni aniq, ravon va ta’sirchan ifodalashdagi ahamiyati ochib beriladi.Tadqiqot natijalari o‘zbek tili sintaksisini o‘rganishda, qo‘shma gaplarning nazariy va amaliy jihatlarini chuqurroq anglashda hamda ta’lim jarayonida ushbu mavzuni samarali o‘qitishda muhim manba bo‘lib xizmat qiladi.