O’ZBEK TILIDA SINONIMLARNING USLUBIY XUSUSIYATLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: sinonimiya; uslubiy bo‘yoq; funksional uslublar; ekspressivlik; konnotatsiya; me’yor; kontekst., Ключевые слова: инонимия; стилистическая окраска; функциональные стили; экспрессивность; коннотация; норма; контекст., Keywords: synonymy; stylistic colouring; functional styles; expressiveness; connotation; linguistic norm; context.Abstract
Ushbu tezis o‘zbek tilidagi sinonimlarning uslubiy xususiyatlarini leksik-semantik va funksional-uslubiy yondashuv asosida tahlil qiladi. Tadqiqotning maqsadi sinonimik qatorlarning nutqiy vazifasi, ekspressiv baholovchanlik va registr (rasmiy, badiiy, so‘zlashuv) bo‘yicha taqsimlanishini aniqlashdir. Metodlar sifatida komponent tahlil, kontekstual tahlil va korpus kuzatuvlari qo‘llanadi. Ilmiy yangilik sinonim tanlovining uslubiy mexanizmi va me’yor bilan individual uslub munosabatini izohlashdadir.
Втезисе анализируются стилистические свойства синонимов узбекского языка на основе лексико-семантического и функционально-стилистического подходов. Цель исследования — выявить речевые функции синонимических рядов, распределение по регистрам и роль экспрессивной оценочности. Применяются компонентный анализ, контекстуальный анализ и наблюдения по корпусным материалам. Научная новизна состоит в описании механизма стилистического выбора синонимов и соотношения нормы с индивидуальным стилем.
This thesis examines stylistic properties of Uzbek synonyms through lexical-semantic and functional stylistic approaches. The study aims to determine how synonymic sets operate in discourse, how they distribute across registers, and how evaluative expressiveness guides choice. Methods include componential analysis, contextual analysis, and corpus-based observation. The novelty lies in explaining the mechanism of stylistic synonym selection and the interaction between linguistic norm and individual authorial style.