O‘ZBEK TILLI MAKTABGACHA YOSHDAGI BOLALARDA /S/ TOVUSHI ARTIKULYATSIYASINING AKUSTIK-SPEKTRAL DINAMIKASI

Abstract

Kirish. Maktabgacha yosh davri bolaning fonetik-fonologik tizimi shakllanishida muhim bosqich hisoblanadi. Aynan 4–6 yosh oralig‘ida nutq tovushlarining artikulyatsion modeli takomillashadi, tovushlarni to‘g‘ri hosil qilish va ularni barqaror nutqiy faoliyatda qo‘llash ko‘nikmalari shakllanadi. Ushbu davrda uchraydigan keng tarqalgan nutq buzilishlaridan biri sigmatizm bo‘lib, u xushtaksimon va shovqinli-xushtaksimon undoshlarning noto‘g‘ri talaffuz qilinishi bilan namoyon bo‘ladi. Sigmatizmda /s/, /z/, /sh/, /j/, /ch/ va /ts/ kabi tovushlarning artikulyatsiyasi buzilishi bolaning nutq ravshanligiga va keyingi kommunikativ rivojlanishiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin.