QURILISH KORXONALARINI KORPORATIV BOSHQARUV VA SAMARADORLIK MEZONLARI BO‘YICHA KO‘P MEZONLI REYTINGLASH MODELI

Authors

  • G‘iyosov Ilhom Karimovich Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: ko‘p mezonli qaror qabul qilish, TOPSIS, VIKOR, reyting, korporativ boshqaruv indeksi, iqtisodiy samaradorlik, qurilish korxonasi, murosaviy yechim., Ключевые слова: многокритериальное принятие решений, TOPSIS, VIKOR, рейтинг, индекс корпоративного управления, экономическая эффективность, строительное предприятие, компромиссное решение., Keywords: multi-criteria decision making, TOPSIS, VIKOR, ranking, corporate governance index, economic efficiency, construction enterprise, compromise solution.

Abstract

Annotatsiya. Maqolada qurilish korxonalarini korporativ boshqaruv sifati va iqtisodiy samaradorlik mezonlari bo‘yicha reytinglashning ko‘p mezonli modeli ishlab chiqilgan. Model TOPSIS va VIKOR usullarining birgalikda qo‘llanilishiga asoslanadi: birinchisi ideal yechimdan uzoqlikni, ikkinchisi guruh foydaliligi va individual afsuslanish o‘rtasidagi murosani hisobga oladi. Usullarning hisoblash algoritmlari bosqichma-bosqich keltirilgan va shartli ma’lumotlar asosida besh korxona misolida tatbiq etilgan. Ikki usul natijalarining muvofiqligini tekshirish tartibi va model natijalarini boshqaruv qarorlarida qo‘llash yo‘nalishlari asoslangan.

Аннотация. В статье разработана многокритериальная модель рейтингования строительных предприятий по критериям качества корпоративного управления и экономической эффективности. Модель основана на совместном применении методов TOPSIS и VIKOR: первый учитывает удалённость от идеального решения, второй — компромисс между групповой полезностью и индивидуальным сожалением. Приведены пошаговые алгоритмы расчёта и их применение на условных данных по пяти предприятиям. Обоснованы порядок проверки согласованности результатов двух методов и направления использования результатов модели в управленческих решениях.

Abstract. The article develops a multi-criteria model for ranking construction enterprises according to corporate governance quality and economic efficiency criteria. The model is based on the joint application of the TOPSIS and VIKOR methods: the former accounts for the distance from the ideal solution, the latter for the compromise between group utility and individual regret. Step-by-step calculation algorithms are presented and applied to conditional data for five enterprises. The procedure for checking the consistency of the results of the two methods and the directions for using the model results in management decisions are substantiated.

References

Published

2026-09-18