“DIZARTRIYALI BOLALARDA NUTQNING TUSHUNARLILIGI VA MULOQOTDAGI ISHTIROK O‘RTASIDAGI TAFOVUT.”
Keywords:
dizartriya, nutqning tushunarliligi, kommunikativ ishtirok, artikulyatsiya, fonatsiya, nutq sur’ati, logopedik korreksiya, motor nutq buzilishi, muqobil kommunikatsiya, ijtimoiy moslashuv, maxsus pedagogika.Abstract
Ushbu maqolada dizartriyali bolalarda nutqning tushunarliligi va
muloqotdagi ishtirok o‘rtasidagi munosabat maxsus pedagogika va logopediya
nuqtayi nazaridan tahlil qilinadi. Dizartriya bilan bog‘liq artikulyatsiya,
fonatsiya, nafas, nutq sur’ati va prosodik xususiyatlarning og‘zaki nutqni
tushunishga ta’siri yoritiladi. Shuningdek, bolaning nutqi qanchalik tushunarli
ekanligi bilan uning oilada, ta’lim muassasasida va tengdoshlari bilan
muloqotda qanchalik faol ishtirok etishi o‘rtasidagi farqlar izohlanadi.
Maqolada kommunikativ ishtirokni cheklashi mumkin bo‘lgan omillar,
pedagogik kuzatish mezonlari, logopedik mashg‘ulotlarni tashkil etish yo‘llari
va muqobil kommunikatsiya vositalaridan foydalanish imkoniyatlari ko‘rib
chiqiladi. Nutqning tushunarliligini oshirish bilan birga bolaning real hayotdagi
muloqot imkoniyatlarini kengaytirish zarurligi asoslanadi. Maqola ilmiy
manbalar tahlili va nazariy-metodik umumlashtirishga asoslangan bo‘lib, unda
mustaqil empirik tadqiqot natijalari keltirilmagan.