NUROTA TOG‘OLDI HUDUDLARIDA ORIGANUM VULGARE L NING TARQALISHI VA O‘SISH SHAROITLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: Nurota tog‘ tizmasi, Origanum vulgare L., adir, tog‘oldi, ekologik omillar, mikro-habitat, fitotsenoz, introduktsiya, antropogen omil, efir moyi.Abstract
Annotatsiya. Ushbu ilmiy tezisda Nurota tog‘ tizmasining tog‘oldi va adir hududlarida dorivor hamda efir moyli o‘simlik hisoblangan oddiy tog‘rayhon (Origanum vulgare L.) turining tabiiy tarqalish qonuniyatlari hamda ekologik o‘sish sharoitlari keng qamrovli tadqiq etilgan. O‘simlikning geobotanik xususiyatlari, turli ekologik omillarga (tuproq mexanik tarkibi, namlik, qiyalik ekspozitsiyasi) bog‘liqligi makro-, mezo- va mikro-habitatlar darajasida tahlil qilingan. Tadqiqotlar natijasida o‘simlikning optimal rivojlanish hududlari aniqlanib, uning tabiiy zaxiralarini muhofaza qilish, antropogen bosimni kamaytirish va madaniy plantatsiyalarni tashkil etish bo‘yicha ilmiy asoslangan tavsiyalar shakllantirilgan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Qizil kitobi. 1-jild: O‘simliklar va qo‘ziqorinlar. – Toshkent: Chinor ENK, 2019. – 356 b.
2. Pratov U.P., Nabiyev M.M. O‘zbekiston o‘simliklari aniqlagichi. 3-jild. – Toshkent: Fan, 2012. – 280 b.
3. Xasanov X.X., Tojibaev K.Sh. Nurota tog‘ tizmasi florasi va uning tahlili. – Toshkent: Universitet, 2015. – 198 b.
4. Serebryakov I.G. Ekologicheskaya morfologiya rasteniy. – Moskva: Vysshaya shkola, 1962. – 378 s.
5. Tukhtayev B.Y. Introductsiya lekarstvennyx i aromaticheskix rasteniy na zasolennyx zemlyax Uzbekistana. – Tashkent: Fan, 2002. – 186 s.
6. Karomatov I.D. Prostaya dushitsa – lekarstvennoe rastenie (obzor literatury) // Biologiya i integrativnaya meditsina. – 2018. – № 2. – S. 122-134.
7. Radjabov T.F. Nurota adirlari o‘simliklar qoplamining dinamikasi va ulardan oqilona foydalanish // O‘zbekiston biologiya jurnali. – Toshkent, 2021. – № 4. – B. 45-51.
