UMUMTA’LIM MAKTAB O‘QUVCHILARIDA MILLIY VA UMUMINSONIY QADRIYATLARGA INTEGRATSIYALANGAN HARBIY TARBIYA METODIKASINI MODELLASHTIRISH
Keywords:
Kalit so‘zlar: harbiy tarbiya, milliy qadriyatlar, umuminsoniy qadriyatlar integratsiyalashgan yondashuv, kompetensiya, vatanparvarlik tarbiyasi fuqarolik mas’uliyati.Abstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada umumta’lim maktab o‘quvchilarida harbiy tarbiyani milliy va umuminsoniy qadriyatlarga integratsiyalashgan holda tashkil etishning metodik modeli ishlab chiqiladi. Taklif etilayotgan model maqsad, mazmun, metod, vosita va natija komponentlaridan iborat bo‘lib, vatanparvarlik, fuqarolik mas’uliyati, huquqiy madaniyat, tinchliksevarlik hamda hamjihatlik kabi qadriyatlarni harbiy-amaliy kompetensiyalar bilan uyg‘unlashtirishga qaratilgan. Tadqiqotda kompetensiyaviy yondashuv, tizimli-integrativ dizayn, modul-reja, loyihaviy va xizmatga yo‘naltirilgan ta’lim, shuningdek, interfaol metodlar (case, trening, rolli o‘yin, situatsion tahlil) qo‘llaniladi. Modelning ishlash mexanizmi sinf-dars, darsdan tashqari va jamoat-ijtimoiy hamkorlik (ota-ona, mahalla, harbiylar bilan hamkorlik) darajalarida ko‘rsatilib, baholash mezonlari sifatida motivatsiya, ijtimoiy-emotsional ko‘nikmalar, xavfsizlik madaniyati, jismoniy tayyorgarlik va intizom indikatorlari belgilangan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 15-noyabrdagi PQ-393-sonli “O‘quvchiyoshlarni chaqiruvga qadar boshlang‘ich tayyorlash tizimini yangi bosqichga olib chiqish choratadbirlari to‘g‘risida”gi Qarori.
2. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 8-noyabrdagi 591-sonli “Ta’lim muassasalarida chaqiruvga qadar boshlang‘ich tayyorgarlikni tashkil etish tartibi to‘g‘risida”gi Qarori.
3. O‘zbekiston Respublikasi “Umumiy harbiy majburiyat va harbiy xizmat to‘g‘risida”gi Qonuni (2023-yilgi o‘zgartirishlar bilan).
4. O‘zbekiston Respublikasi uzluksiz ta’lim milliy o‘quv dasturlari. Chaqiruvga qadar boshlang‘ich tayyorgarlik fani bo‘yicha dastur (Ta’lim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi, 2021).
5. O‘zbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi va Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining chaqiruvga qadar boshlang‘ich tayyorgarlik fani o‘quv-moddiy bazasini 2024–2028 yillarda mustahkamlash dasturi (591-son qaror ilovasi).
6. “Chaqiruvga qadar boshlang‘ich tayyorgarlik”: 10-sinf uchun darslik/ Mamadaliyev Ulug‘bek, Uzoqov Akrom, Sotvoldiyev Abdulxoshim, Jalilov Nodirjon; Abdug‘aniyev Shahobiddin.– Toshkent: “G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi”, 2025. – 192 b.
7. “Chaqiruvga qadar boshlangʻich tayyorgarlik”: 11-sinf uchun darslik/ U.O.Mamadaliyev, A.A.Uzoqov, A.Y.Sotvoldiyev, N.A.Jalilov. – Toshkent: Respublika ta'lim markazi, 2025. – 160 b.