GIPOVOLEMIK SHOKDA PERIFERIK TO‘QIMALAR PERFUZIYASI BUZILISHINING KLINIK BELGILARI
Keywords:
Gipovolemik shokda periferik to‘qimalar perfuziyasi buzilishining klinik belgilarini erta aniqlash va ularning diagnostik ahamiyatini baholash, shuningdek, ushbu belgilar asosida shokning og‘irlik darajasini klinik amaliyotda to‘g‘ri talqin qilish imkoniyatlarini o‘rganishdan iborat. Tadqiqot davomida periferik gemodinamik o‘zgarishlarning (kapillyar to‘ldirish vaqti, teri harorati va rangi, periferik pulslar holati) markaziy gemodinamik ko‘rsatkichlar hamda perfuziya buzilish darajasi bilan o‘zaro bog‘liqligini aniqlash ko‘zda tutiladi. Olingan natijalar gipovolemik shokni erta diagnostika qilish va reanimatsion davolash taktikasini optimallashtirishga xizmat qiladi.Abstract
Gipovolemik shok reanimatologiya va anesteziologiya amaliyotida tez rivojlanuvchi, hayot uchun xavfli patologik holat bo‘lib, uning asosida intravaskulyar qon hajmining kamayishi natijasida to‘qimalar perfuziyasi va kislorod yetkazib berilishining buzilishi yotadi. Klinik amaliyotda ushbu holat ko‘pincha o‘tkir qon yo‘qotish, travmatik shikastlanishlar, operatsion va postoperatsion asoratlar hamda og‘ir suvsizlanish fonida rivojlanadi. Gipovolemik shokning erta bosqichida periferik to‘qimalar perfuziyasining buzilishi markaziy gemodinamik o‘zgarishlardan oldinroq klinik namoyon bo‘lishi mumkinligi sababli muhim diagnostik ahamiyatga ega. Teri qoplamalarining oqarishi, sovuqligi va marmarsimon ko‘rinishi, kapillyar to‘ldirish vaqtining uzayishi, periferik pulslarning susayishi, shuningdek mikrosirkulyatsiya yetishmovchiligi belgilari erta klinik indikatorlar sifatida baholanadi. Periferik perfuziya buzilishining o‘z vaqtida aniqlanishi reanimatsion chora-tadbirlarni erta boshlash imkonini berib, ko‘p a’zoli yetishmovchilik rivojlanishining oldini olishda hal qiluvchi ahamiyat kasb etadi. Shu bois gipovolemik shokda periferik to‘qimalar perfuziyasi buzilishining klinik belgilarini aniqlash va ularni to‘g‘ri interpretatsiya qilish anesteziolog-reanimatolog amaliyotida yuqori klinik va prognostik ahamiyatga ega hisoblanadi.
