MOLIYA BOZORIDA INSTITUTSIONAL INVESTORLARNING EVOLYUTSIYASI: PENSIYA JAMGʻARMALARI, SUGʻURTA KOMPANIYALARI VA INVESTITSIYA FONDLARI QIYOSIY TAHLILI
Keywords:
institutsional investor, pensiya jamg'armasi, sug'urta kompaniyasi, investitsiya fondi, moliya bozori evolyutsiyasi, aktiv boshqaruvi, portfel diversifikatsiyasi, ESG-investitsiya, ETF.Abstract
Mazkur maqolada jahon moliya bozorida institutsional investorlarning — xususan pensiya jamg'armalari, sug'urta kompaniyalari va investitsiya fondlarining — tarixiy evolyutsiyasi hamda zamonaviy holati qiyosiy tahlil qilingan. Tadqiqot 1950-yillardan hozirgi kunga qadar bo'lgan davrni qamrab oladi va AQSh, Yevropa hamda Osiyo kapital bozorlaridagi tuzilmaviy o'zgarishlarni o'rganadi. Ushbu toifadagi institutlarning AUM (boshqariladigan aktivlar) hajmi, portfel tarkibi va investitsiya strategiyalari o'zaro taqqoslanadi. Tadqiqot natijalariga ko'ra, pensiya jamg'armalari barqaror uzoq muddatli strategiyani saqlab, obligatsiyalar ulushini asta-sekin aksiyalarga almashtirib borgan; sug'urta kompaniyalari esa o'z majburiyatlariga mos aktivlarda (ALM) konservativ pozitsiyani qo'llab-quvvatlamoqda. Investitsiya fondlari esa eng dinamik segment sifatida ETF va ESG-fondlar kengayishi orqali tez o'sib bormoqda. Tadqiqot metodologiyasi qiyosiy tahlil, statistik ma'lumotlar tahlili va institucional iqtisodiyot nazariyasiga asoslanadi. Amaliy natijalar O'zbekiston moliya bozorini rivojlantirish uchun dastur tavsiyalari shaklida bayon etilgan.
